V Kongresu Europeistyki – „Europa w czasach przełomu” zaplanowano na 16-18 września 2026 roku. Wydarzenie, które odbędzie się na terenie Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa, wyróżnia przede wszystkim interdyscyplinarny charakter oraz skala. Do tej pory zgłoszono już 75 paneli tematycznych. W Kongresie uczestniczą przedstawiciele różnych dyscyplin – politologii, ekonomii, prawa, socjologii, historii, filozofii i stosunków międzynarodowych – co pozwala na wielowymiarowe ujęcie problematyki europejskiej. Jednym z key spekerów będzie prof. Jan Zielonka z Uniwersytetu Oxfordzkiego.
Organizatorami spotkania są: Wydział Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM oraz Polskie Towarzystwo Studiów Europejskich. - Specyfiką Kongresu jest łączenie refleksji teoretycznej z pogłębioną analizą aktualnych procesów i wyzwań, przed którymi stoi Europa - podkreśla prof. Beata Przybylska-Maszner z WNPiD UAM, przewodnicząca Komitetu Organizacyjnego. I dodaje: - Spotkania europeistów nie ograniczają się do prezentacji wyników badań, lecz stają się forum debaty nad kierunkami rozwoju integracji europejskiej oraz nad konsekwencjami zachodzących przemian dla państw członkowskich i społeczeństw.
Na wyjątkowy charakter Kongresu składa się również jego zakorzenienie w tradycji polskich studiów europejskich. Kolejne edycje, organizowane co trzy lata, w wiodących ośrodkach akademickich (organizatorem IV Kongresu był Uniwersytet Jagielloński), tworzą przestrzeń dialogu między pokoleniami badaczy. Rozbudowany program paneli, debat i wydarzeń towarzyszących sprawia, że Kongres pełni nie tylko funkcję naukową, lecz także integracyjną i opiniotwórczą.
- Gdy pół roku temu formułowaliśmy hasło V Kongresu Europeistyki – „Europa w czasach przełomu” – nie przypuszczaliśmy, jak trafnie odda ono rzeczywistość, w której dziś funkcjonujemy - mówi prof. Beata Przybylska-Maszner. - W ubiegłym tygodniu podczas szczytu w Davos premier Kanady Mark Carney podkreślił, że nie znajdujemy się już w procesie transformacji, lecz w punkcie przełomu. Ta diagnoza dobrze opisuje skalę i głębię wyzwań, przed którymi stoi dziś kontynent europejski - zauważa naukowczyni z WNPiD. - Dlatego z dużym zainteresowaniem czekamy na spotkanie europeistów, którzy odniosą się do tematów wiodących Kongresu: tożsamości, kontestacji, odporności oraz transformacji. Chcemy wyjść poza narrację o „kryzysie”, który sugeruje stan przejściowy, i spróbować uchwycić bardziej fundamentalne zmiany – związane z erozją dotychczasowego porządku międzynarodowego, skutkami wojen, zmian klimatycznych, migracji czy napięć społecznych i politycznych – zapowiada prof. Beata Przybylska-Maszner.
Oczekiwanym efektem Kongresu jest zacieśnienie współpracy między ośrodkami naukowymi w Polsce i za granicą, inicjowanie wspólnych projektów badawczych oraz tworzenie trwałych sieci współpracy. - Liczymy również na pogłębienie debaty publicznej na temat przyszłości Europy oraz na sformułowanie rekomendacji i diagnoz, które mogą być wykorzystane zarówno w badaniach naukowych, jak i w praktyce życia publicznego – zapowiada prof. Beata Przybylska-Maszner.