Dr Monika Bobako z nagrodą prof. Kotarbińskiego?

Fotografia w nagłówku
Monika Bobako
Monika Bobako
Obraz

Dr Moniki Bobako z Pracownia Pytań Granicznych chyba specjalnie nikomu przedstawiać nie trzeba. Miło nam zatem poinformować, że Kapituła Konkursu im. prof. T. Kotarbińskiego wybrała pięć książek, które powalczą o tytuł najlepszego dzieła z zakresu nauk humanistycznych. Pani Monika i jej "Islamofobia jako technologia władzy. Studium z antropologii politycznej" znalazła się w ścisłym finale.

Dlaczego taki temat? Odpowiedź znajdujemy w pierwszym rozdziale wspomnianej książki:

Islamofobia jest zjawiskiem, które od przełomu lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku coraz mocniej zaznacza się w życiu europejskich społeczeństw. Książka zawiera omówienie różnorodnych dyskursów antyislamskich, które konstruując islam jako zagrożenie, a muzułmanów jako „innych” i „obcych”, wyrastają często z bardzo odmiennych przesłanek. Niektóre z nich są częścią dyskursu krytycznego wobec religii w ogóle i wiążą się z oświeceniowymi ideami postępu, emancypacji i racjonalizmu, inne wyrastają z konserwatywnej troski o czystość chrześcijańskiego dziedzictwa i europejskiej tożsamości (a także jej narodowych wariantów).

Posłuchaj wywiadu z dr Moniką Bobako w Radio TOK FM

Punktem wyjścia jest dla autorki pytanie o to, w jakim stopniu współczesna islamofobia powtarza wzory znane z historii europejskiego antysemityzmu. Ważną część tekstu wypełnia refleksja na temat relacji między figurą Żyda jako Innego a procesami konstruowania symbolicznej obcości, jaką w europejskim kontekście zostają naznaczeni muzułmanie. Wiążąc te procesy z wydarzeniami polityczno-ekonomicznymi z ostatnich dekad, autorka przedstawia je na tle historycznych związków Europy z islamem. Pokazuje przy tym, w jaki sposób wytworzone w epoce kolonialnej orientalistyczne wyobrażenia na temat tej religii kształtują dzisiejsze nastawienia wobec muzułmanów.

Poszukując odpowiedzi na pytanie o przyczyny wzmagającej się w Europie antymuzułmańskiej ksenofobii, autorka szczególną uwagę zwraca na przemiany ekonomiczne związane z rozwojem neoliberalnego kapitalizmu, a także z kryzysem logiki rozwojowej, na której ufundowana została zachodnia nowoczesność. Zastanawiając się na fenomenem polskiej „islamofobii bez muzułmanów”, podkreśla rolę, jaką w jej tworzeniu się odgrywa półperyferyjny charakter Polski.

 

Kultura Ogólnouniwersyteckie